Korte geschiedenis van de Mallorcaanse wijnen

Tijdens de 500 jaar durende Arabische overheersing kon de wijnbouw enkel en alleen het hoofd boven water houden door de gedroogde druiven als levensmiddel te verkopen. Zoals bekend was alcohol uit religieuze overwegingen verboden.De wijnproductie op Mallorca kent een eeuwenlange traditie, die ooit door een druivenziekte bijna om zeep werd geholpen. Vandaag de dag zijn de wijnen op Mallorca weer in trek en gaat het met de wijnboeren en bodega’s bergopwaarts.

Na de verovering van het eiland door koning Jaume I werden de Mallorcaanse wijnboeren de  wijnleveranciers van de koning in Madrid. Begin 1900 persten de wijnboeren ongeveer 300.000 hectoliter per jaar. Enkele jaren gelden bedroeg productie ongeveer een tiende van de productie destijds. Oorzaak was de Reblaus(een zeer gevaarlijke bladluis die alle wijnstokken kapot maakte)  die Europa binnenviel en de wijnsector langzaam maar zeker ter grondde richtte. De worm had drie jaar nodig om het gehele landbouwgebied van Mallorca kapot te maken. De wijnbouw kwam deze enorme schok zeer langzaam te boven.

Vanaf het  midden tot het eind van de vorige eeuw werd de wijn op het eiland eigenlijk alleen voor privé doeleinden gemaakt. Door de opkomst van het toerisme in de jaren zestig steeg de consumptie van wijn, hoewel de wijn destijds een mindere kwaliteit had. Door de inzet van de Balearische  regering om wat meer “betere klasse” toerisme naar het eiland te halen en door het stijgende niveau in de horeca, stegen ook de verwachtingen van de  Mallorcaanse wijnkwaliteit.

Door de invoering van de eerste Denominación de Origen (D.O., dat betekent dat de druiven van een bepaald gebied aan een bepaalde kwaliteit moeten voldoen) ziet de toekomst voor het eiland er rooskleurig uit. Vielen de wijnen van Mallorca vroeger nog in de categorie bescheiden tafelwijnen en koppijnwijn – maar drinkbaar, vandaag de dag kan de wijn uit Mallorca iedere concurrentie aan. De laatste jaren viel hier op Mallorca de ene onderscheiding na de andere.

Het wijnmagazine “Gourmet 2000” noemde de witte wijn van de bodega Macià Batle uit Santa Maria del amí in een reeks wijnen, waarin alleen de beste Spaanse wijnen worden opgenomen. Op Mallorca is vooral de grond rondom Binissalem geschikt voor de wijnbouw. Milde temperaturen en een kalkhoudende grond zorgen met een hete zomer en geringe neerslag voor een goede groei en eersteklas druiven.

De gemiddelde productie van 12.000 hectoliter is voor een goede export te weinig. Dan blijft natuurlijk nog de mogelijkheid over om de kwalitatief zeer goede “Vinos Balearicos” hier op het eiland te drinken.

Enkele van de vele bodega’s op Mallorca

Op Mallorca zijn intussen twee grote wijnbouwgebieden. Eén gebied bevindt zich rondom Binissalem (Santa Maria del Camî, Consell, Binissalem, Santa Eugènia, Sencelles) en wordt gezien als vertegenwoordiger van de meer conservatieve wijnboeren. De Pla i Llevant aan de oostkant van het eiland vertegenwoordigt meer de progressieve wijnboeren )Manacor, Felanitx, Porreres, Petra). Daarnaast zijn er nog enkele kleine wijnbouwgebieden, die zich qua kwaliteit met de beste Rioja wijn kunnen meten.

Andratx – Santa Catarina
De wijngaard is 80 hectare groot en werd in 1985 in gebruik genomen. Het is het enige wijngebied dat zich in het Tramuntana gebergte bevindt. De bodega bevindt zich op de weg van Andratx naar Capdella.Deze wijngaard bevindt zich veraf van de andere wijngaarden. De eigenaar is de uit Zweden afkomstige Stellan Lunquist. Samen met de bekende “Önologe” Francesc Fibla produceert hij hier wijnen van een zeer goede kwaliteit zoals de witte wijn Son Rossinyol, de rosé Son Aloy en de rode wijn Merlot. Prinses Brigitta, de zuster van de Zweedse koning, gaf haar naam aan de sekt van deze wijngaard.
Website: www.santacatarina.es

Binissalem – Antonío Nadal Ros
Antonío Nadal Ros werkte voor zijn pensioen  als apotheker. Vandaag de dag runt hij samen met zijn dochter Maria Magdelena als hobby een wijnkelder. In deze bodega worden traditionele wijnstokken samen met de Cabernet Sauvignon gesneden. Daardoor wordt een hoger  niveau van de wijn bereikt. In 1989 werd Antonío Nadals’ wijn “Tres Uvas Reserva” als wijn van het decennium bekroond.
Website: bodegasantonionadal.es

Binissalem – José Luis Ferrer
De bodega Ferrer bestaat sinds 1931 en is de grootste producent op het eiland. De oprichter, José L. Ferrer, is een van de grote wijnmensen die tot het begin van de jaren tachtig invloedrijk was bij de wijnbouw op Mallorca. De Mallorcaanse wijnboer gebruikte vooral de rode “Manto Negro “ druif. Op een oppervlakte van 70 hectare wijnbouwgebied produceert deze wijngaard 1 miljoen flessen per jaar en exporteert ook wijn naar het buitenland. In de oude keldergewelven bevinden zich nu ruimtes om wijn te proeven.
Website: www.vinosferrer.com

Cellers de Santa Maria
Naast de georganiseerde wijnhandel zijn er ook vele kleine cellers die goede wijn produceren. Als je door de straatjes van Santa Maria loopt, dan herken je de cellers aan een pijnboomtakje op de deur. De wijnen worden meestal in plastic karaffen per liter verkocht.Een vooraanstaande positie wordt ingenomen door de Macia Batle wijngaard, die al sinds 1856 wijn cultiveert.

Consell – Hereus de Ribas
Deze wijngaard  dook voor het eerst in 1711 op en is daarmee het oudste wijngoed dat nog in gebruik is. De wijnstokken beplanting behoort tot de beste gebieden van het eiland. De wijnen zijn  van een goede kwaliteit. De zussen Joana en Antonia Oliver runnen deze traditionele bodega, die ze van hun vader geërfd hebben.
Website: www.bodeguesribas.com/web/

Manacor – Miguel Gelabert
De wijn van Gelabert was in de beginjaren alleen in zijn restaurant “Cas Patró” verkrijgbaar. Zijn “Muscat” uit 1993 werd tot beste witte wijn van Spanje gekozen. Gelabert  is de enige wijnboer die ook een schitterende Riesling (witte moezelwijn) verbouwt.
Website: vinsmiquelgelabert.net

Manacor  - Toni Gelabert
Deze kleine familiebodega werd in 1980 in gebruik genomen om zichzelf te kunnen bedruipen. In 1993 besloot Toni tot verkoop en distributie en hij ontving in 1999 het zogenaamde D.O. patent. De wijngaard is ongeveer 3 hectare groot. De rode Vinya son Fangos is een kwaliteitswijn met een intensief aroma, dat door de combinatie van vruchten en hout een oorspronkelijk Mallorcaans karakter heeft.
Website: www.vinstonigelabert.com

Petra – Miguel Oliver
Deze wijnkelder werd in 1912 opgericht en wordt vandaag de dag door Joan en Pilar Olivar gerund. Vooral de witte wijnen, zoals de ‘Muscat’ en de ‘Gran Chardonnay’ zijn noemenswaardig, maar ook de betere rode wijn zoals de ‘Mont Ferrutx’ die uit de wijnbergen, direct aan zee,  rondom Artá stamt. Pilar Oliver studeerde önologie  in Tarragona. Daarna werkte zij drie jaar lang op verschillende Franse wijngaarden.
Website: www.miqueloliver.com